{"id":168558,"date":"2025-04-11T07:50:07","date_gmt":"2025-04-11T07:50:07","guid":{"rendered":"https:\/\/www.voxweb.nl\/?p=157979"},"modified":"2025-04-11T07:50:07","modified_gmt":"2025-04-11T07:50:07","slug":"herstel-landbouwgrond-in-oekraine-gaat-zon-20-miljard-euro-kosten-en-dat-getal-is-inmiddels-al-achterhaald","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.voxweb.nl\/nieuws\/herstel-landbouwgrond-in-oekraine-gaat-zon-20-miljard-euro-kosten-en-dat-getal-is-inmiddels-al-achterhaald","title":{"rendered":"Herstel landbouwgrond in Oekra\u00efne gaat zo\u2019n 20 miljard euro kosten. \u2018En dat getal is inmiddels al achterhaald\u2019"},"content":{"rendered":"<p>De graanschuur van Europa, zo wordt Oekra\u00efne ook wel genoemd. Het land staat bekend om de massale export van het gewas. Om een vergelijking te maken: Oekra\u00efne heeft meer landbouwgrond dan Frankrijk, Duitsland \u00e9n Polen bij elkaar. Niet gek dat het na de Russische inval in 2022 ook in Nederland veel ging over die export \u2013 en over de mogelijk stijgende prijs van brood.<\/p>\n<p>Maar waar het nauwelijks over ging zijn de gevolgen voor armere landen van de plotselinge stop van de graanproductie, vertelt universitair hoofddocent en econoom Killian McCarthy. Met een team van geologen van de <span class=\"cf0\">Taras Shevchenko National University of Kyiv, de Ukrainian Researchers Society <\/span><span class=\"cf1\">en de Kyiv School of Economics<\/span> deed hij onderzoek naar de financi\u00eble gevolgen van de oorlog voor de Oekra\u00efense landbouw.<\/p>\n<h4>Geen plan B<\/h4>\n<p>\u2018West-Europese landen hebben een plan B om aan hun eten te komen\u2019, legt McCarthy uit. \u2018Maar landen als Libi\u00eb, Libanon of Jemen, waar er toch al heel veel armoede en hongersnood is, hebben dat niet. Of kijk naar Egypte, een land met 114 miljoen inwoners. 10 procent van het voedsel daar is afkomstig uit Oekra\u00efne. Miljoenen mensen hebben nu minder te eten.\u2019<\/p>\n<blockquote><p>&#8216;Er zijn ongeveer 90.000 truckladingen aan zand nodig om de bomkraters op te vullen&#8217;<\/p><\/blockquote>\n<p>Kortom: de graanproductie moet omhoog. Maar dat is makkelijker gezegd dan gedaan. Want wie denkt dat de situatie verbetert zodra de oorlog voorbij is, komt bedrogen uit. \u2018Het is een onbegonnen werk\u2019, vertelt de econoom. \u2018In mijn na\u00efviteit dacht ik altijd dat de boeren weer aan de slag zouden kunnen als de oorlog voorbij was. Maar dat kan natuurlijk niet zomaar.\u2019<\/p>\n<p>\u2018Voor mij was \u2018zand altijd gewoon zand\u2019. Ik was in de vooronderstelling dat je dat dus gewoon terug kan gooien wanneer je een bomkrater vult\u2019, vervolgt hij. \u2018Maar dat is helemaal niet zo, er moet een bepaalde gelaagdheid in de grond zitten voor de vruchtbaarheid. Daar komt veel meer precisiewerk bij kijken. En de hoeveelheid kraters is ongekend, er zijn ongeveer 90.000 truckladingen aan zand nodig om die op te vullen.\u2019<\/p>\n<figure class=\"mceTemp wide-image\">\n<p><figure id=\"attachment_157988\" aria-describedby=\"caption-attachment-157988\" style=\"width: 1362px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/www.voxweb.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/bomkraters.jpg\"><img decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-157988\" src=\"https:\/\/www.voxweb.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/bomkraters.jpg\" alt=\"\" width=\"1362\" height=\"1920\" srcset=\"https:\/\/www.voxweb.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/bomkraters.jpg 1362w, https:\/\/www.voxweb.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/bomkraters-213x300.jpg 213w, https:\/\/www.voxweb.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/bomkraters-726x1024.jpg 726w, https:\/\/www.voxweb.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/bomkraters-768x1083.jpg 768w, https:\/\/www.voxweb.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/bomkraters-254x358.jpg 254w, https:\/\/www.voxweb.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/bomkraters-1090x1536.jpg 1090w\" sizes=\"(max-width: 1362px) 100vw, 1362px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-157988\" class=\"wp-caption-text\">De bomkraterdichtheid in Kharkiv. Bron: het onderzoeksteam van McCarthy<\/figcaption><\/figure><\/figure>\n<p>\u2018Op andere plekken moet de grond juist weer omgespit worden omdat ze door zware tanks helemaal plat is gereden en de lucht eruit is geperst. De grond is op sommige plekken zo compact, daar kan niets meer groeien. Maar voordat je kan gaan ploegen moet je eerst zeker weten dat er geen explosieven zijn achtergelaten en dat de aarde niet verontreinigd is.\u2019<\/p>\n<p>En dat is niet goedkoop. Zo kost het controleren en mijnvrij maken van de grond al zo\u2019n 40.000 euro per hectare.<\/p>\n<p>Alleen al in de oblast (een soort provincie) Kharkiv gaat het om zo\u2019n 162.000 hectare aan beschadigde grond, geschat door McCarthy en zijn team \u2013 met een kostenpost van zo\u2019n 2 miljard euro. Ter vergelijking: Kharkiv is ongeveer even groot als heel Belgi\u00eb. \u2018Als we er vanuit gaan dat er in de andere oblasts evenveel schade is, dan komt het totaal op 20 miljard uit\u2019, zegt McCarthy. \u2018En daar zijn de manuren en de transportkosten nog niet eens in meegenomen.\u2019<\/p>\n<h4>Satellietbeelden en grondmonsters<\/h4>\n<p>Om tot die bedragen te komen heeft het team van geologen onderzoek gedaan aan de hand van satellietbeelden en grondmonsters, opgedaan bij veldwerk. Zij wilden de fysiek schade die de oorlog had voor de landbouw in beeld brengen.<\/p>\n<p>McCarthy, van huis uit een strategisch econoom die naar eigen zeggen \u2018totaal geen kennis van geologie\u2019 heeft, raakte via zijn werk aan de <span class=\"cf1\">Kyiv School of Economics <\/span>bij het project betrokken. \u2018Zij hebben het harde werk gedaan, ik heb slechts de rapporten bestudeerd en er een prijskaartje op proberen te plakken.\u2019<\/p>\n<blockquote><p>&#8216;Je moet er niet aan denken wat er gebeurt als er nog ergens explosieven liggen en een boer dat veld gaat omploegen&#8230;&#8217;<\/p><\/blockquote>\n<p>De grote vraag is wie er voor de kosten gaat opdraaien. \u2018Boeren zelf kunnen het niet betalen. Een professor in Oekra\u00efne verdient ongeveer 400 euro per maand. Dan is 40.000 euro per hectare voor een boer al helemaal een abnormaal hoog bedrag.\u2019<\/p>\n<p>\u2018De Oekra\u00efnse overheid? Die zal waarschijnlijk eerst gaan investeren in infrastructuur, de ziekenzorg, onderwijs\u2019, gaat de universitair hoofddocent verder. \u2018Landbouw staat waarschijnlijk niet bovenaan het lijstje. Europa of de VS? Die draaien de geldkraan juist steeds verder dicht. Uiteindelijk zul je zien dat boeren risico\u2019s gaan nemen en het land toch gaan gebruiken, met alle gevolgen van dien.\u2019<\/p>\n<p>Want de grond is niet vruchtbaar genoeg en de productie van graan zou maximaal op halve kracht kunnen draaien, legt McCarthy uit. Boeren plegen dan eigenlijk roofbouw, want de grond wordt er met de jaren alleen maar minder vruchtbaar op. En dat is nog een \u2018optimistisch\u2019 scenario. \u2018Je moet er niet aan denken wat er gebeurt als er ergens nog explosieven liggen en een boer dat veld gaat omploegen\u2026\u2019<\/p>\n<h4>Bedragen zijn achterhaald<\/h4>\n<p>Bovendien zijn de bedragen waar de Radboudonderzoeker het over heeft inmiddels al achterhaald. Het team dat bodemonderzoek deed, deed dat in 2023. \u2018De oorlog heeft het in de tussentijd er niet beter op gemaakt\u2019, zegt hij met gevoel voor understatement.<\/p>\n<p>\u2018Het treurigste is dat het de allerarmsten zijn die hier het hardst door worden geraakt: de boeren in Oekra\u00efne zelf, de mensen in landen als Libanon of Jemen. En wat je zult zien is dat op den duur mensen uit die landen naar Europa vluchten vanwege de hongersnood die daar uit gaat breken.\u2019<\/p>\n<p>\u2018De politiek in West-Europa en de VS is er nu niet zo veel mee bezig, omdat het allemaal ver weg voelt. En zodra het dichterbij komt, zul je zien dat er een strenger anti-migratiebeleid gevoerd gaat worden. Terwijl de meest duurzame oplossing is om de oorlog te stoppen en het land te herstellen.\u2019<\/p>\n<p>Daarom is het zo belangrijk dat er snel een eind komt aan de oorlog in Oekra\u00efne, benadrukt McCarthy nog maar eens. En dat de boeren daar zo snel mogelijk, met hulp van West-Europa en de VS, weer aan de slag kunnen op hun schone landbouwgrond. \u2018Maar als ik eerlijk ben, zie ik dat niet snel gebeuren. Het is al met al een deprimerend verhaal.\u2019<\/p>\n<p>Het bericht <a href=\"https:\/\/www.voxweb.nl\/nieuws\/herstel-landbouwgrond-in-oekraine-gaat-zon-20-miljard-euro-kosten-en-dat-getal-is-inmiddels-al-achterhaald\">Herstel landbouwgrond in Oekra\u00efne gaat zo&#8217;n 20 miljard euro kosten. &#8216;En dat getal is inmiddels al achterhaald&#8217;<\/a> verscheen eerst op <a href=\"https:\/\/www.voxweb.nl\/\">Vox magazine<\/a>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>De graanschuur van Europa, zo wordt Oekra\u00efne ook wel genoemd. Het land staat bekend om de massale export van het\u2026<\/p>\n<p>Het bericht <a href=\"https:\/\/www.voxweb.nl\/nieuws\/herstel-landbouwgrond-in-oekraine-gaat-zon-20-miljard-euro-kosten-en-dat-getal-is-inmiddels-al-achterhaald\">Herstel landbouwgrond in Oekra\u00efne gaat zo\u2019n 20 miljard euro kosten. \u2018En dat getal is inmiddels al achterhaald\u2019<\/a> verscheen eerst op <a href=\"https:\/\/www.voxweb.nl\/\">Vox magazine<\/a>.<\/p>\n<p class=\"more-link-p\"><a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/www.voxweb.nl\/nieuws\/herstel-landbouwgrond-in-oekraine-gaat-zon-20-miljard-euro-kosten-en-dat-getal-is-inmiddels-al-achterhaald\">Read more &rarr;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1941,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[31815,31812,31816,6920,25,31817,5090,8473],"tags":[],"class_list":["post-168558","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-graan","category-kharkiv","category-killian-mckarthy","category-landbouw","category-nieuws","category-oblast-kharkiv","category-oekraine","category-oorlog"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.discomedia.nl\/media\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/168558","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.discomedia.nl\/media\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.discomedia.nl\/media\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.discomedia.nl\/media\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1941"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.discomedia.nl\/media\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=168558"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.discomedia.nl\/media\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/168558\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":168679,"href":"https:\/\/www.discomedia.nl\/media\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/168558\/revisions\/168679"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.discomedia.nl\/media\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=168558"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.discomedia.nl\/media\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=168558"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.discomedia.nl\/media\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=168558"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}